Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου 2026

ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΞΥΛΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΘΕΟΔΩΡΟ ΝΤΑΓΚΑ

 


20. ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΞΥΛΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΘΕΟΔΩΡΟ ΝΤΑΓΚΑ

 ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΜΠΟΥΡΙΝΟΣ ΤΕΥΧΟΣ 3ο

Ο  Ντάγκας Θεόδωρος ζει στον οικισμό Σαρακίνα Γρεβενών. Ασχολήθηκε με τη γεωργία και κτηνοτροφία. Μέσα του υπήρχε η ανησυχία. Τα συναισθήματά του, το έμφυτο καλλιτεχνικό ταλέντο του, ήθελε να το αποτυπώσει, να το εξωτερικεύσει. Επεξεργάστηκε το τοπικό ξύλο, τον πλάτανο, το σφεντάμι, την κρανιά, την οξιά, το πυξάρι και τα έδωσε μορφή. Τα έργα του κοσμούν το σπιτικό που αποτελεί μουσείο λαϊκής τέχνης.

ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ

 

 


21. ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ

 

Γράφoυν η Τάνια και η Άννα Αποστόλου, φοιτήτριες της Προσχολικής Αγωγής του Πανεπιστημίου Δ. Μακεδονίας και του Παιδαγωγικού Τμήματος Θεσσαλονίκης αντίστοιχα.

 

 ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΜΠΟΥΡΙΝΟΣ ΤΕΥΧΟΣ 3ο

             Οι Βεντζιώτες δε χρησιμοποιούσαν το λόγο τους μόνο για επικοινωνία, αλλά μέσα σ’ αυτόν κυριαρχούσαν τα νοήματα, οι σκέψεις. Τα συμπυκνωμένα νοήματα τα χρησιμοποιούσαν στον καθημερινό τους λόγο με μορφή παροιμιών και παροιμιωδών εκφράσεων κατά την επικοινωνία τους με τα μέλη της οικογένειάς τους και των ομοχωρίων τους.

 Μερικές απ’ αυτές είναι

 1. Όποιος δεν έχτισε σπίτ’ και δεν πάντρεψε κορίτσ’ δεν ξέρει τίποτα (τα πλέον πολυδάπανα).

 2. Πάρε σκύλα από κοπάδ’ και γυναίκα από σόι (επιλογή από σωστό περιβάλλον).

 3. Κάθε πέτεινος στην κοπριά του λαλάει (υπεροχή στο οικείο περιβάλλον).

 4. Μήτε ο γαμπρός γίνεται γιος, μήτε κι η νύφη κόρη (αγάπη γονιών προς τα φυσικά τέκνα).

 5. Το μήλο θα πέσει κάτω απ’ τη μηλιά (ομοιότητα προς τους γονείς).

 6. Ο καλός ο μύλος όλα τ’ αλέθει (δυνατό στομάχι).

 7. Τρώγονται σαν η γάτα με το σκλί (διαρκής φιλονικία).

 8. Λείπ’ ο Μάρτης απ’ τη Σαρακοστή (άνθρωπος που παντού ανακατεύεται).

 9. Αγαπάει ο θεός τον κλέφτη, αγαπάει και το νοικοκύρη (δικαιοσύνη).

10. Ο λύκος έχει το σβέρκο χοντρό για να κάνει τη δουλειά τ’ μοναχός (άξιος άνθρωπος).

11. Όποιος δε θέλει να ζυμώσει όλη μέρα κοσκινίζει (τεμπέλης, αναβλητικότητα).

12. Εμ γαλάτα, εμ μαλάτα και τ’ αρνί θηλκό (όλα δικά του).

13. Άμα θέλει η νύφη κι ο γαμπρός τύφλα να χει η πεθερά (υπεροχή της αγάπης).

14. Όσο αραιώνουν τα σκόρδα τόσο χοντραίν ( προβλήματα πολυκοσμίας).

15. Η πολλή δουλειά τρώει τον αφέντη (επίπονη εργασία).

16. Μαθαίνει η αρκούδα να χορεύει (σπουδαιότητα επιμονής).

17. Έχουν τα παιδιά σαν τα σκόρδα (υγιή παιδιά).

18. Κυλίσκιν ο τέντζερης και βρήκε το καπάκι (συντροφιά ομοίων).

19. Όποιος δεν παινέσει το σπίτι του θα πέσει να τον πλακώσει ( αυτοεκτίμηση).

20. Ήρθην η αρκούδα στη γειτονιάς θα ρθει και σε σένα (διαδοχή γεγονότων).

21. Πιες νερό νάχεις το κεφάλι σου γερό (αποφυγή οινοποσίας).

22. Σιούτα γίδα πάντα νια (αδυναμία εξακρίβωσης ηλικίας).

23. Κουβέντα, κουβεντούλα τρώει ο λύκος τη βιτούλα (αμέλεια).

24. Από στείρα γίδα, γάλα (ικανότητα).

25. Κοπέλα σαν τα κρύα τα νερά (όμορφη, υγιέστατη).

26. Του ήρθαν τα γίδια (μεταμέλεια, ορθή πράξη).

27. Είναι στον τράγο καβάλα (όλα τούρχονται βολικά).

28. Αυτοί που μας χρωστούσαν μας πήραν και το βόδι (κακοπληρωτές).

29. Βάλε το νερό στ’ αυλάκι (προγραμματισμός).

30. Άφησε το γάμο και πάει για πουρνάρια (ανικανότητα ιεράρχησης υποχρεώσεων).

31. Αγόρασε γουρούνι στο σακί (επιπολαιότητα).

32. Γάτος που κοιμάται, ποντικούς δεν πιάνει (τεμπέλης).

33. Δάσκαλε που δίδασκες και νόμο δεν εκράτεις (ασυνέπεια).

34. Δε λείπει ο Μάρτης από τη Σαρακοστή (ο πολυπράγμονας).

35. Ρίξε νερό στο κρασί σου (συμβιβασμός).

36. Η παλιά η κότα έχει το ζουμί (πείρα).

37. Κάθε κόκορας στην κοπριά του λαλεί (άνεση στο οικείο περιβάλλον).

38. Κάλιο πέντε και στο χέρι, παρά δέκα και καρτέρει (σιγουριά).

39. Μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα (αδιέξοδο).

40. Όταν λείπει ο γάτος χορεύουν τα ποντίκια (ασυδοσία).

41. Όποιος κάηκε στο γάλα, φυσάει και στο γιαούρτι (φόβος).

42. Όποιος έχει τα γένια, έχει και τα χτένια (συγκροτημένη προσωπικότητα).

43. Το μισιακό γουμάρι το τρώει ο λύκος (ασυνεννοησία).

44. Ένας κούκος δε φέρνει την άνοιξη (έλλειψη συνεργασίας).

45. Νηστικό αρκούδι δε χορεύει (χαμηλή αμοιβή).

46. Αν είσαι και παπάς με την αράδα σου θα πας (ισονομία).

47. Πέσε πίτα να σε φάω (οκνηρία).

48. Η Υπαπαντή μαζεύει τις γιορτές με το αντί (καιρός για εργασία).

49. Καλή η Παναγιά αλλά καλή είναι και η πατλιά (μέτρα προφύλαξης κατά τη  διάρκεια του πολέμου).

50. Έχασε τ’ αυγά και τα καλάθια (πανωλεθρία).

51. Κουντή η νύφη να και το μέτρο (απόδειξη διαφωνίας).

52. Έχουν τα παιδιά σαν τα σκόρδα (υγιή παιδιά).

53. Το ήμερο τ’ αρνί βζαίν(ι) από δυο μάνες (ο διπλωμάτης).

54. Αν δεν βρέξ(ι) τον κώλος ψάρια δεν πιάνεις ( η εργασία αμείβεται).

55. Με τον ήλιο τα βάνουμι, με τον ήλιο τα βγάνουμι. Τι έχν τα έρμα και ψοφούν (οκνηρία).

56. Βάρτα να τ’ αρμέξουμε (άστοχες επαναλήψεις).

ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΔΟΣΗ

 


22. ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΔΟΣΗ

 

Γράφει ο δάσκαλος Ευθύμιος Σκρέκας

 

Στις μέρες μας ο σύγχρονος αγχωμένος Άνθρωπος, παράλληλα με την υλικοευδαιμονική του πορεία και διαδρομή, έχει ανάγκη και της ειλικρινούς Αγάπης στη γλώσσα του λαού του, στα ήθη κι έθιμα και στην ιστορία της ιδιαίτερης Πατρίδος του.

Η νοσταλγία όλων στο χτες, ας είναι καρπός Αγάπης κι ευλαβικής ευγνωμοσύνης στους απλοϊκούς κι ολιγαρκείς προγόνους μας. Σ’ αυτούς που συναντήσαμε την απλότητα του βίου τους, την άδολη εσωτερικότητά τους, την ανυπόκριτη αγάπη και τη νοσταλγία του παρελθόντος. Ο ισοπεδωτικός μοντερνισμός και η αιχμαλωσία μας από τη σύγχρονη, αμφίβολη και πιεστική διαδρομή ημών των ιδίων και των παιδιών μας, δημιουργούν πνευματικό μαρασμό κι αποξένωση από τη γνήσια λαϊκή μας παράδοση.

Ζούμε όλοι μας σήμερα, την αλλοτρίωση των χωριών μας και του εαυτού μας, από την ανυποψίαστη παραχώρησή μας σε νέα και ξενόφερτα πρότυπα βίου!

Ας αντισταθούμε να ξανακερδίσουμε την απλή κι άδολη κληρονομιά των γεννητόρων μας. Ας γίνουμε-και τώρα δεν είναι αργά-φίλοι και νοσταλγοί της τοπικής, κυρίως, αλλά και της Εθνικής μας Παράδοσης.

Ας αυτοπεριοριστούμε κι ας επιστρέψουμε στην εντιμότητα, το φιλότιμο και την ντομπροσύνη των γονιών και των παππούδων μας.

Η σημερινή οικονομική κρίση που βιώνουμε, ας προσπαθήσουμε να γίνει ένα εφιαλτικό παρελθόν.

Μέσα στην τύρβη της αλλοπρόσαλλης και εκρηκτικής εποχής μας, ας προσπαθήσουμε να παραμείνουμε-όσοι το μπορούμε και το θέλουμε-αμόλυντοι, άδολοι, αυθεντικοί και νοσταλγοί του παρελθόντος μας.

Πάντα ο καθένας μας κουβαλάει στα πιο μύχια έγκατα της ύπαρξής του την Ιθάκη του, η όπως λέμε το γενέθλιο τόπο του, στον οποίο θέλει να επιστρέψει, επειδή τον αιχμαλωτίζει η θύμηση των προγόνων του.

Στη σύγχρονη εποχή της παγκοσμιοποίησης της οικονομίας και όχι μόνο, η διάσωση και η διατήρηση της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και ταυτότητας, πρέπει ν’ αποτελεί όπλο αντίστασης σ’ έναν κόσμο που κατευθύνεται από αλλότρια συμφέροντα. Ο σημερινός Έλληνας οφείλει να εγκύψει με ζήλο, αυταπάρνηση κι ενθουσιασμό στην απλή και γνήσια λαϊκή μας παράδοση, στα ήθη κι έθιμα του απλού λαού μας, για να μπορέσει να οδηγηθεί στην αυτογνωσία του. Το λαϊκό παραδοσιακό βίωμα, που είναι ριζωμένο στην ψυχή του απλού Έλληνα αποτελεί-πρέπει ν’ αποτελεί-ένα συνεκτικό στοιχείο της ντόπιας ελληνικής μας Παράδοσης.

Πενήντα χρόνια άρκεσαν να διαλύσουν αξιακές τοποθετήσεις αιώνων και να αποσυναρμολογήσουν, αλλά και να κλονίσουν αυτό, που στήριξε τον Έλληνα στα δύσκολα χρόνια της αιχμαλωσίας του από το δυνάστη της Ανατολής.

Σήμερα ο υλικοευδαιμονικός κι αγχωμένος άνθρωπος, που καταπιέζεται κι αιχμαλωτίζεται από «τις κοινωνικές επιταγές», ας τον παρακαλέσουμε ν’ ατενίσει με συμπάθεια τις ξεχασμένες πολύτιμες παρακαταθήκες των προγόνων του και να διαφυλάξει τα κειμήλια και την Παράδοση του τόπου του.

Η προκοπή ενός τόπου επιτυγχάνεται μόνο με την Αγάπη, την έντιμη εργασία, τον ενθουσιασμό και την κατάθεση της καρδιάς μας στο φυσικό περιβάλλον, στη γλώσσα του λαού μας και στα ήθη κι έθιμα της ιδιαίτερης Πατρίδας μας (19-2-2009)

 

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗ

 

23.ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗ

Ευχαριστούμε θερμά όσους στηρίζουν την προσπάθειά μας να συνεχίζει ο σύλλογός μας τις ποικίλες δραστηριότητες. Για λόγους διαφάνειας και ιστορίας δημοσιεύουμε τις οικονομικές παροχές των φίλων του συλλόγου για το έτος 2010.

ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΜΠΟΥΡΙΝΟΣ ΤΕΥΧΙΣ 3ο

Σύνολο μελών και φίλων του συλλόγου:115

10 ΕΥΡΩ (94)

Αποστόλου Ευάγγελος

Αποστόλου Θωμάς

Αποστόλου Α. Γεώργιος

Αποστόλου Π. Γεώργιος

Αποστόλου Δημήτριος

Αργυρίου Θέμης

Αργυρίου Γεώργιος

Αργυρίου Σόφη

Αργυρίου Αθηνά

Βήτας Σ.Δημήτριος (Βάρης)

Βαρβέρης Βασίλειος+

Γιώτας Γεώργιος

Γεωργοσοπούλου Ελένη (Εύβοια)

Γκούρος Φώτιος (Κοζάνη)

Γιώτα Στυλιανή

Γκουτζιαμάνης Δ. Αντώνιος

Γκουτζιαμάνης Νίκος

Γκουτζιαμάνης Ν.Δημήτριος

Γκουτζιαμάνης Α.Δημήτριος

Γκουτζιαμάνης Αλέκος

Γκουτζιαμάνης Παναγιώτης

Γκουτζιαμάνης Ευριπίδης

Γκουτζιαμάνης Ιωάννης

Δαλαμήσκου Αναστασία

Δαλαμήσκου Νικολέτα

Δεληζήσης Θεόδωρος

Δαλαμήσκου Στεργιανή

Δηλιάγκας Νικόλαος (Κνίδη)

Δεληζήση Κωνσταντινιά

Διγγόλης Παναγιώτης

Δημοπούλου Άννα (Θεσσαλονίκη)

ΔΟΜΗΣΗ (Χρώμιο)

Εμμανουηλίδης Ιωάννης (Δαφνερό)

Ευθυμίου Δ.Ευάγγελος

Ζαχαράκης Γεώργιος

Ζιώγας Δ.Αριστείδης

Ζιάρας Δημήριος (Παλιόκαστρο)

Θεοδωρίδης Ευδόκιμος

Θεοδωρίδης Νικόλαος

Κεφάλα Αλεξάνδρα

Κοκόγιας Βασίλης (Δαφνερό)

Κουτούλας Βασίλης

Κουστή Ελένη

Λαμπαδάς Βάιος (Χρώμιο)

Μαυρίδου Σοφία

Μάρκου Κώστας

Μαχτσίρας  Α. Δημήτριος

Μαχτσίρας Α. Παναγιώτης

Μαχτσίρας Νικόλαος

Μπαλάνης Δημήτριος

Μιχούλα Κατερίνα

Μπελής Γιάννης (Παλιοχώρι)

Μπαλάφας Χρίστος (Δίπορο)

Μπούζμπας Γεώργιος

Μήτσαλος Γεώργιος (Αλατόπετρα)

Νάνου Ελευθερία (Βάρης)

Νιούκας Ν. Ευάγγελος

Νιούκα Ειρήνη

Νιούκας Ε.Νικόλαος

Νιούκας Γ. Νικόλαος

Ντάγκας (Κνίδη)

Παναγιωτίδου Βασιλική

Παπαδόπουλος Στέφανος (Δαφνερό)

Παπαλάμπρο Κώστας (Σαρακήνα)

Παπαστάμου Κ. Ιωάννης

Πιπεράς Λάμπρος

Παπαχρήστος  Χρίστος (Βάρης)

Πλιάτσιος Δ. Ιωάννης (Βάρης)

Πιπεράς Σπύρος

Πλιάτσιος Ι.Δημήτριος (Βάρης)

Πλιάτσιος Π. Δημήτριος (Βάρης)

Σιαμπανόπουλος Ευάγγελος (Χρώμιο)

Στάμος Χαρίσης (Αιανή)

Στεργιόπουλος Νικόλαος

Στεργιοπούλου Κατερίνα

Σιακαβάρας Γιάννης

Στεργιόπουλος Γεώργιος

Τάρλας Ιωάννης

Ταφαρλή Ουρανία

Τζάρος Στέγιος

Τζεφερεμιναίου Βούλα

Τζήκας Νικόλαος (Δαφνερό)

Τζώνος Θωμάς (Κοζάνη)

Τριανταφύλλου Ν. Βασιλική

Τριανταφύλλου Νέστορας

Τριανταφύλλου Νικάνωρ

Τριανταφύλλου Γεώργιος

Τριανταφύλλου Ν.Μάρκος

Τριανταφύλλου Ξάνθου Κατερίνα

Τιούλης Αναστάσιος (Παλιόκαστρο)

Τσιανίκας Νικόλαος

Τσιγάρας Σπύρος

Χαντές Στέγιος

 

Χατζηδημητριάδης Ι. Λάζαρος του Μακαρίου (Δαφνερό)

 

(Δαφνερό

20 ΕΥΡΩ

Γκουτζιαμάνης Ν.Γεώργιος

Γκουτζιαμάνης Ευάγγελος

Γκουτζιαμάνης Ι.Γεώργιος

Δαλαμπίρας Νικόλαος  (Σπήλαιο)

Λαζαρίδης Βασίλειος (ιερέας)

Τριανταφύλλου Χ. Κώστας

Μαυρίδης Ελευθέριος (ιερέας)

 

30 ΕΥΡΩ

Αποστόλου Βασίλειος

Νιούκας Δημήτριος

50 ΕΥΡΩ

Ζαχαράκης Π.Χρίστος

Σεμερτζίδης  (Βατερό)

Νιόπλιας Γεώργιος (Γαλατινή)

Λιάκος Κώστας (Πυλωρή)

Τριανταφύλλου Φώτιος (καφέ Ερατεινό)

Μπιμπίκας Ιωάννης (Πυλωρή)

Νασιόπουλος Γεώργιος (Ιτέα)

Δήμζας Αθανάσιος (Παναγιά)

Ζαχαροπλαστεία Αμορίνο (Ποντινή)

Μαυρίδης Αναστάσιος (Δαφνερό)

70 ΕΥΡΩ

Καβούκας Απόστολος (Παναγιά)

 

200 ΕΥΡΩ

Αντωνιάδης Λάζαρος (DREAMS) Ποντινή